دکتر افشین میرزایی

متخصص پوست و مو ، زیبایی

دارای بورد تخصصی

بیماری های پوست و مو

آکنه (جوش غرور جوانی یا Acne vulgaris)

0201آکنه بیماری غدد چربی وابسته به مو میباشد. اولین اختلال در آکنه تجمع چربی در این غدد به واسطه اختلال در تخلیه چربی است که موجب ایجاد جوشهای زیر پوستی سر سیاه و سر سفید میشود. اگر این تجمع چربی دچار التهاب یا عفونت شود ضایعات ملتهب آکنه مانند دانه های قرمز رنگ با چرک یا بدون چرک، سطحی یا عمقی ایجاد میشوند. محل شایع بروز این ضایعات صورت، گردن، قدام و خلف قفسه سینه و بازوها میباشند. این ضایعات در سایر نواحی دارای غدد چربی نیز میتوان د ایجاد شود ولی ضایعات مشابه در سایر نواحی معمولا علت دیگری داشته و درمان آکنه بر آنها تاثیری ندارد.

ادامه

معمولا آکنه در سن بلوغ شروع میشود و به همین دلیل به آن جوش غرور جوانی گفته میشود ولی محدود به این سن نبوده و سن شروع میتواند چند سال بعد از بلوغ بوده و تا چهل سالگی نیز ادامه یابد. آکنه معمولا خود به خود بهبود می یابد ولی جوشگاههای ناشی از آن میتواند تا پایان عمر همراه فرد باقی بماند. آکنه فعال و جوشگاههای بد شکل کننده این بیماری میتواند موجب افسردگی و انزوای فرد مبتلا شود لذا درمان در افرادی که بیماری موجب اختلال در عملکرد اجتماعی آنها شده و یا احتمال ایجاد جوشگاههای بدشکل کننده زیاد هست ضروری میباشد. هدف درمان نیز کاهش شدت بیماری و کاهش جوشگاههای بعدی است.

چرا بعضی افراد دچار آکنه میشوند و بعضی خیر؟

ابتلا به آکنه بیشتر (نه همیشه) جنبه ارثی داشته و شدت کلی و طول مدت ابتلا را نیز معمولا ارث تعیین میکند. بعضی عوامل میتوانند موجب تشدید آکنه شود. مهمترین این عوامل عبارتند از:

  • استرس. استرس مهمترین عامل تشدید کننده آکنه در تمام افراد میباشد.
  • تغذیه. در مورد نقش تغذیه در بروز و تشدید آکنه اتفاق نظر وجود ندارد. اکثر مقالات موجود ، وجود این ارتباط را رد میکنند ولی تعدادی بر ارتباط مصرف مواد حاوی قندهای ساده با تشدید آکنه تاکید دارند. لذا در افرادی که با مواد غذایی خاص بدتر میشوند محدودیت مصرف آن مواد توصیه میگردد. ولی محدودیت شدید غذایی مخصوصا در سنین رشد توصیه نمیگردد.
  • اصلاح صورت در اکثر خانمها و بعضی آقایان موجب تشدید آکنه میشود.
  • مصرف بعضی داروها. داروهایی مانند کورتیکواستروئیدها (کورتون)، داروهای بدن سازی و .... میتوانند در بیشتر افراد مصرف کننده موجب بروز یا تشدید آکنه شوند.
  • آکنه های وابسته به هورمون. بعضی خانمها همزمان یا قبل از عادت ماهیانه دچار تشدید آکنه میشوند و بعضی دیگر دچار اختلال عادت ماهیانه هستند. در این افراد آکنه وابسته به هورمون مردانه بوده و اغلب نیاز دارند علاوه بر داروهای پوستی از درمانهای هورمونی بهره ببرند.
  • استفاده از کرمهای چرب و کرم پودرها در افراد مستعد میتواند موجب بروز یا تشدید آکنه شود.

درمان

این بیماری به صورت خود به خود با اتمام دوره که میتواند چندین سال به طول بیانجامد بهبود می یابد، ولی هم ضایعات فعال و هم جوشگاه های ناشی از آن میتواند موجب عواقب روانی اجتماعی طولانی مدت برای بیمار شود لذا درمان جهت کاهش این عواقب توصیه میگردد. اکثر درمانهای موجود جهت آکنه مانند داروها (چه به اصطلاح شیمیایی یا گیاهی)، لیزر، پیلینگ و .... موجب کنترل و نه درمان آکنه میشوند یعنی با انجام آنها آکنه بهبودی نسبی پیدا میکند ولی بعد از مدتی قطع درمان ضایعات مجدد ایجاد میگردند. لذا دوره های متناوب درمان جهت اکثر بیماران توصیه میگردد. تنها دارویی که میتواند در حدود 60% افراد موجب درمان آکنه شود، ایزوتره تینوئین خوراکی میباشد. البته این دارو با توجه به میزان بالای عوارض حتما باید زیر نظر متخصص پوست مصرف گردد. اکثر درمانهای موضعی ضد آکنه در دو الی سه هفته ابتدایی مصرف موجب تشدید ضایعات به صورت نسبی شده و اثر اصلی درمانی حدود یک و نیم ماه بعد از شروع درمان مشخص میگردد.

مسئله مهم در درمان آکنه جلوگیری از ایجاد جوشگاه ماندگار آکنه میباشد و بیماران باید در نظر داشته باشند دستکاری ضایعات فعال احتمال ایجاد اینگونه جوشگاههای ماندگار را افزایش میدهد. لکه های محل آکنه معمولا به صورت خود به خود ولی به آهستگی از بین میروند ولی جوشگاههای فرورفته و گود معمولا ماندگار هستند و روشهای موجود مانند لیزر CO2 fractional، RF fractional و جراحی ساب سیژن هم بطور کامل آنها را از بین نمیبرد. استفاده ترکیبی از روشهای فوق موجب بهبودی جوشگاهها تا حدود 70-80 % میگردد.

بستن

اگزمای سرشتی (Atopic Dermatitis)

photo_2016-05-23_15-00-19photo_2016-05-23_15-00-24photo_2016-05-23_15-00-11 اگزمای آتوپیک یا سرشتی نوعی اگزمای مزمن یا عود کننده با زمینه ژنتیک و وراثتی است. در اکثر بیماران اگزما منشا آلرژیک و خارجی دارد. این بیماری دارای زمینه مشترک با حساسیت فصلی (رینیت آلرژیک) و آسم بوده و بعضی بیماران به صورت دوره ای و متناوب به یکی از این بیماریهای فوق مبتلا میشوند و احتمال ابتلا افراد خانواده این بیماران به این بیماریها بیشتر میباشد.

اگزمای آتوپیک در سنین مختلف دارای تظاهرات بالینی متفاوتی است. خارش و خشکی پوست از علائم نسبتا ثابت بیماری هستند. شایعترین سن بروز، دوران شیرخوارگی بوده و در این دوره بیشتر به صورت اگزمای حاد همراه با بثورات التهابی گاهی ترشح دار یا حتی تاولی بروز میکند. در این دوران صورت، سر و سطوح خارجی مفاصل بیشتر درگیر میشوند. به علت خارش زیاد، بی قراری حتی با وجود ضایعات پوستی خفیف، از علائم اصلی بیماری میباشد. بعد از سن دو سالگی این اگزما معمولا حالت تحت حاد یا مزمن داشته و به صورت بثورات پهن همراه با ضخیم شدن پوست و پوسته ریزی  به ویژه در چینهای پوستی مانند خلف زانو و قدام آرنج دیده میشود و این حالت در سنین بالاتر نیز ادامه مییابد. درگیری نواحی خاص مانند پلکها، لب و دستها در سنین جوانی وبالاتر شایعتر میباشد. ولی این بیماری دارای اشکال مختلفی بوده و درگیری هر ناحیه از پوست با این بیماری ممکن است و در هر سنی انواع اگزمای حاد، تحت حاد یا مزمن ممکن است دیده شود.

ادامه

همانطور که گفته شد بیشترین سن شیوع این بیماری در سن زیر دو سال است و تعداد زیادی از مبتلایان تا دو سالگی بهبود مییابند ولی این بهبودی همگانی نبوده و هیچ سن دقیقی جهت بهبودی کامل بیماری وجود ندارد.

حساسیت های غیر پوستی مانند حساسیت های غذایی و تنفسی (گرده گیاهان و مایتهای موجود در هوا و غبار خانه ها) نقش مهمی در ایجاد و تشدید این بیماری دارند. لذا تشخیص مواد آلرژن مسئول و حذف آنها از محیط زندگی بیمار نقش مهمی در کاهش شدت بیماری و درمان ضایعات دارد. البته در سن کودکی و رشد که بیشتر این بیماران در این سن هستند، محدودیت شدید غذایی اصلا توصیه نشده و هرگونه رژیم غذایی محدود باید زیر نظر یک متخصص تغذیه کودکان تجویز گردد. تستهای پوستی آلرژی در این بیماری چندان مطمئن نبوده و مثبت بودن آنها نشانه قطعی بر ارتباط آلرژن یافت شده با بیماری نداشته و فقط منفی بودن آنها تا حدودی ارزش دارد. تستهای مواجهه (خوراکی یا تنفسی) و بررسی عوامل تشدید کننده توسط فرد یا خانواده نقش مهمتری در پیدا کردن آلرژنهای مسئول دارند.

خارش به عنوان اصلی ترین علامت اگزمای سرشتی، معمولا منشا هیستامینی نداشته و داروهای ضد خارش معمول که اکثرا آنتی هیستامین هستند اثر کمی در درمان خارش داشته و بیشتر اثر خواب آوری آنها باعث بهبود خارش میگردد. درمان خشکی پوست این بیماران (مثلا با مرطوب کننده ها) اثر بیشتری در درمان خارش و ضایعات اگزمایی این بیماران نسبت به آنتی هیستامینها دارد. خاراندن  موجب تشدید ضایعات میشود و چرخه ناقص خارش و خاراندن در بعضی بیماران موجب تشدید و پایداری بیماری میگردد.

پوست این بیماران به علت ترکهای ریز ناشی از خشکی و همچنین کاهش سطح ایمنی پوستی ناشی از این بیماری، مستعد به ابتلا به انواع عفونتها (باکتریال یا قارچی) میباشند و این عفونتها خود میتوانند از علل تشدید بیماری بوده و درمان عفونتهای همزمان نقش مهمی در درمان بیماری میتواند داشته باشد. تماس زیاد با آب (شستشوی زیاد) به ویژه در نواحی دارای آب قلیایی مانند تهران میتواند موجب تشدید خشکی پوست و در نتیجه تشدید بیماری گردد. این اثر جدا از اثر تحریک کننده و خشک کننده مواد شوینده بوده و اثر تین دو باهم موجب تشدید شدید اگزمای آتوپیک میگردد.

درمان این بیماری بر اساس قطع تماس با مواد حساسیت زا (پوستی، غذایی و تنفسی) و استفاده از یک مرطوب کننده فاقد عطر بر روی نواحی خشک پوست استوار است. درمانهایی دارویی جهت تسریع در درمان و شکستن چرخه خارش و خاراندن و درمان عفونت ثانویه میباشند. نوع درمان بر اساس نوع، محل و شدت ضایعات و سن بیمار متغیر بوده و انتخاب درمان دارویی بر عهده پزشک میباشد.

بستن

اگزمای تماسی (contact dermatitis)

contact02contact به ایجاد التهاب در پوست بدنبال تماس با مواد مختلف اگزمای تماسی گفته میشود. این مواد میتوانند ماهیت تحریک کننده یا آلرژیک داشته باشند. موادی از قبیل اسیدها، حلالها، قلیاها و شوینده های قوی در صورت تماس با غلظت یا زمان کافی میتوانند اگزمای تماسی تحریکی را در اکثر افراد ایجاد بکنند لذا به این مواد آزارنده (irritant) گفته میشود. بعضی مواد دیگر موجب ایجاد حساسیت یا آلرژی در پوست میگردند. اکثر مردم نسبت به این مواد واکنشی نشان نمیدهند ولی بعضی افراد به مرور زمان نسبت به بعضی مواد که قبلا به آنها واکنشی نشان نمیدادند ، حساسیت یا آلرژی پیدا میکنند. در این افراد بعد از پیدایش اولیه آلرژی در تماس های بعدی ایجاد اگزما وابسته به غلظت یا زمان تماس نمیباشد و تماس کوتاه مدت با غلظت کم این مواد نیز موجب بروز ضایعات اگزمایی میشود(بر خلاف اگزمای تماسی تحریکی). بعضی مواد شیمیایی میتوانند در غلظت بالا برای همه آزارنده بوده و در غلظت پایین فقط در افراد حساس موجب ایجاد اگزما گردند. بعضی مواد نیز مانند شوینده ها هم حاوی مواد آزارنده (خود ماده شوینده) و هم مواد آلرژیک (اسانس های معطر) باشند.

ادامه

پوست خشک به ایجاد اگزما حساس تر میباشد. آب در بعضی مناطق کمی قلیایی بوده که این موضوع هم موجب تشدید خشکی پوست شده و هم در صورت تماس زیاد خود آب میتواند موجب ایجاد اگزمای تماسی تحریکی   شود.
اگزما تحریکی میتواند علایم متفاوتی داشته باشد. ضایعات حاد معمولا متورم، قرمز رنگ همراه با ضایعات تاولی یا ترشح دار هستند. در این ضایعات معمولا سوزش بر خارش ارجحیت دارد. در ضایعات مزمن معمولا پوست ضخیم شده، پوسته ریزی دیده میشود و خارش علامت اصلی این ضایعات است. اگزما میتواند طیف وسیعی از ضایعات را بین این دو انتها ایجاد کند. باید توجه داشت وجود ترشح به تنهایی نشانه عفونی شدن ضایعات نمیباشد.
درمان: نکته اصلی در درمان اگزمای تماسی (چه تحریکی چه آلرژیک) قطع تماس با ماده مسبب اصلی میباشد. تا این تماس قطع یا کاهش نیابد کلیه درمانهای ارایه شده توسط پزشک بی اثر یا کوتاه مدت خواهند بود. همانطور که قبلا گفته شد خشکی پوست یک عامل مستعد کننده مهم جهت ابتلا یا تشدید اگزما است، لذا استفاده از یک مرطوب کننده فاقد عطر قدم بعدی در درمان اگزما میباشد.
قدم بعدی استفاده از داروها (معمولا موضعی) زیر نظر متخصص پوست میباشد. زیرا باید ابتدا تشخیص سایر بیماریهای ظاهرا مشابه مانند عفونتها (قارچی، ویروسی یا میکروبی)، اگزمای صدفی و .... رد شود و سپس با توجه به شدت و نوع و محل ضایعه درمان مناسب تجویز گردد (درمان اگزمای حاد صورت یک شیرخوار با اگزمای مزمن ساق پای یک فرد بزرگسال با وجود شبیه بودن ظاهری داروها، کاملا متفاوت است).

 

بستن

آدرس های ارایه خدمت :